2.6 Amsterdam in de kredietcrisis

De vijf monitors ‘Pieken aan de Amstel’ zijn gemaakt in het schaarsteparadigma: de veronderstelling dat Nederland in het algemeen en Amsterdam in het bijzonder structureel te kampen heeft met een tekort aan arbeid. Uit die veronderstelling komen alle initiatieven van de laatste tijd voort.

In korte tijd is het beeld veranderd: de krantenkoppen en rapporten gaan steeds harder in de richting van een stevige crisis. Het PAO zal daar, in opdracht van de gemeente Amsterdam, de komende tijd explicieter aandacht aan besteden. Kan daarmee een streep onder het schaarsteparadigma en is het klimaat waarin de vijf monitors tot stand zijn gekomen achterhaald?

Er zullen de komende tijd natuurlijk mechanismen aan de orde komen die direct met de crisis te maken hebben. Daartoe behoren de mobiliteitscentra, die versnelde bemiddeling (van met werkloosheid bedreigden) ondersteunen. Daartoe behoren ook nieuwe coördinatiemechanismen en maatregelen die het vertrouwen van investeerders en werkgevers in het normaal functioneren van de markt moeten bevestigen. Het zal in behoorlijke mate een zaak van vallen en opstaan zijn, want niemand kan deze crisis al helemaal doorgronden en we moeten er nog achter komen wat wel en niet werkt. Maar dat proces van vallen en opstaan komt niet in plaats van, maar bovenop de al bestaande agenda.

We hebben aan de hand van de sleutelwoorden Hoofdstad, Paradox, Meerschaligheid, Passantenstad en Koopmansstad in kaart gebracht waarin Amsterdam anders is dan de rest van Nederland. Al die sleutelwoorden hebben consequenties voor de agenda van het arbeidsmarktbeleid, van de noodzaak voor overheid en sectoren om tegenover elkaar veel transparanter te zijn in wat je nu precies wilt (Amsterdam Hoofdstad) tot aan de noodzaak om met een individu-overstijgende, collectieve aanpak de probleemwijken in te gaan (Paradox). We kunnen nog een hele serie onderwerpen aan de lijst toevoegen: voorrang voor sectoren met een hoge toegevoegde waarde (financiële dienstverlening, industrie, zorg), samenwerking tussen onderwijsinstellingen om de varkenscyclus in al te populaire studierichtingen tegen te gaan. sectorvorming in de zorg om collectieve oplossingen mogelijk te maken, voorrang voor kwaliteitstoerisme in de hospitality-industrie om professioneel personeelsbeleid mogelijk te maken, enzovoort.

Dat zijn allemaal zaken die de structuur van de arbeidsmarkt versterken en het managen van de markt vergemakkelijken. Ze zijn beproefd en als fundering voor de crisisbeheersing onmisbaar. Ze zijn aan de orde geweest in de vijf versies van Pieken aan de Amstel die daarmee hun activerende waarde tijdens en na de huidige recessie zullen behouden.