1.2 De Amsterdamse economie en arbeidsmarkt in vogelvlucht

In juni 2007 verscheen “De Staat van de Stad Amsterdam IV”, een tweejaarlijkse monitor die een overzicht geeft van de participatie en leefsituatie van (groepen) Amsterdammers. Ten aanzien van de Amsterdamse economie en arbeidsmarkt wordt in deze publicatie van de Dienst O+S het volgende geconcludeerd:

Economie

·       Het gaat goed met de Amsterdamse economie. In 2006 groeide de economie met 2,9 procent en voor 2007 wordt een groei van 3,2 procent verwacht. Er zijn meer bedrijven die winst maken en investeren, wat tot meer werkgelegenheid leidt. Het aantal banen in de ICT en creatieve industrie is in 2006 bovengemiddeld gestegen. Kennisintensieve sectoren verdringen steeds meer de goederenproductie: de zakelijke en financiële dienstverlening leveren al één op de drie banen in Amsterdam op. Ook de export via Schiphol en de haven speelt een belangrijke rol, evenals het toerisme. Een andere groeimarkt in de stad is het etnisch ondernemerschap. Eén op de drie Amsterdamse ondernemers is buiten Nederland geboren, evenals vier van de tien starters.

·       De laatste jaren neemt de aandacht voor het milieu en milieuvraagstukken toe. De luchtkwaliteit in Amsterdam is niet beter geworden. Binnen de negentiende-eeuwse gordel bevinden zich de straten met de hoogste concentraties stikstofdioxide. De gemeente is dan ook met een pakket aan maatregelen gekomen om de luchtkwaliteit te verbeteren en gaat investeren in energiebewustzijn, duurzaam toerisme en het verder stimuleren van milieubewust gedrag bij ondernemers. Steeds meer bedrijven gaan over tot maatschappelijk verantwoord ondernemen.

·       De internationale concurrentiepositie van Amsterdam is de afgelopen jaren verslechterd, onder andere door de opkomst van steden uit het voormalige Oost-Europa. In toenemende mate blijkt dat het schaalniveau van de stad te beperkt is om de internationale concurrentie het hoofd te bieden. Amsterdam heeft de regio nodig om de differentiatie in woon-, werk- en leefmilieu te bieden waar behoefte aan is. De regio speelt dan ook een steeds belangrijkere rol voor de Amsterdamse economie. Daarnaast worden projecten als Amsterdam Topstad en de Amsterdamse Innovatiemotor (AIM) ingezet om Amsterdam internationaal aantrekkelijker te maken. De Zuidas is de internationale toplocatie van Amsterdam in ontwikkeling. Begin 2007 werken bijna 21.000 mensen op de Zuidas, waarvan een groeiend aandeel in financiële en zakelijke diensten.

Arbeidsmarkt

·       In Amsterdam wonen 541.700 personen met een leeftijd tussen de 15 en 65 jaar. Dit is de potentiële beroepsbevolking van de stad. De potentiële beroepsbevolking zal de komende jaren langzaam in omvang blijven toenemen. Er wordt in tegenstelling tot in geheel Nederland op korte termijn geen structurele krimp ervan door vergrijzing voorspeld. De lichte groei van de potentiële beroepsbevolking zal echter naar verwachting niet voldoende zijn om in 2020 te voldoen aan de vraag naar personeel (zie ook paragraaf 1.4).

·       De werkloosheid daalt: begin 2007 gaat het om 8 procent van de beroepsbevolking (2005: 10 procent) en heeft 7,4 procent van de 15 tot 65-jarige Amsterdammers zich als niet-werkende werkzoekende ingeschreven bij CWI (2005: 9,6 procent).

·       De werkloosheid in Amsterdam is nog relatief hoog door een mismatch op de arbeidsmarkt. De vraag naar hooggeschoolde medewerkers is fors hoger dan die naar laagopgeleid personeel, terwijl werklozen juist vaak een lage opleiding hebben. Op lange termijn wordt, door het stijgen van het opleidingsniveau van de beroepsbevolking, ook een tekort aan lager geschoold personeel verwacht.